تبليغاتX
سازمان بازیافت و تبدیل مواد شهرداری مشهد

به وبلاگ سازمان بازیافت و تبدیل مواد شهرداری مشهد خوش آمدید .برای دسترسی به تمام مطالب به آرشیو وبلاگ مراجعه فرمایید . با دادن نظرات سازنده خود ما را در هرچه بهتر شدن این وبلاگ یاری کنید . با تشکر

سال‌های آخر دههٔ شصت سبب شد تا بخش خصوصی یا سرمایه‌های اندک نیز بتواند در این حوزه فعالیت نماید چرا که قبل از آن تولید نوشابه در بطری‌های شیشه‌ای گردشی نیازمند سرمایه‌گذاری اولیه و سرمایه در گردش کلانی بود، ولی تولید نوشابه درpet به سرمایهٔ کمتری نیاز داشت کشش بازار به‌دلیل تغییر شیوه‌ٔ زندگی و ظهور نسلی جدید از جوانان و نوجوانان هر چه بیشتر سرمایه‌گذاران را ترغیب کرد تا در این بخش سرمایه‌گذاری کنند، این سرمایه‌گذاران عموماً راغب به تولید محصولات خود در ظروف pet  بودند و کمتر به بطری‌های شیشه‌ای روی آوردند چیزی نگذشت که بازار ایران مملو از انواع مختلف نوشابه شد و در هر استان حداقل یک یا دو واحد تولیدی مبادرت به تولید pet  کردند.
آمارهای موجود از واحدهای دارای پروانهٔ تأسیس و بهره ‌برداری
pet  حکایت از آن دارد که این واحدها در سرتاسر ایران گسترش یافته است براساس آمار تقریبی  ۱۲۷ واحد با ظرفیت ۹۸،۴۲۳ تن در سال دارای پروانه تأسیس و ۲۹ واحد با ظرفی ۱۱۲،۵۳ تن در سال دارای پروانهٔ بهره‌برداری pet  هستند. برای اینکه متوجه شویم چه تعداد pet  با این حجم تولید وارد چرخهٔ محیط زیست می‌شود کافی است در نظر بگیریم که هر ۳۰۰cc حدود بیست گرم و هر یک‌ونیم PET لیتری حدود ۴۰ گرم وزن دارد. با در نظر گرفتن یک معیار وزنی نسبی یعنی ۳۰ گرم واحدهائی که در شرایط فعلی دارای پروانه بهره‌برداری هستند می‌توانند ۳۲۸۰۷۶۶۶۶۶ عدد pet  در سال تولید کنند. در همین رابطه واحدهای دارای پروانهٔ تأسیس نیز به مجمع تولیدکنندگان فعلی بپیوندند در این‌صورت 3۷۵۱۰۰۰۰۰  عدد pet در سال تولید خواهند کرد. آمارها نشان می‌دهد روند صعودی فوق بطری‌های خالی pet  را هر چه بیشتر به انبوه زباله‌های شهری اضافه کرد همان‌گونه که کارخانه‌ها نیز یکی پس از دیگری در شهرهای دور و نزدیک آغاز به تولید کردند ظروف pet  نیز در حجمی وسیع و گسترده به اقصی‌نقاط کشور پخش روند و امروز کمتر عرصه‌ای را می‌توان یافت که از آلودگی این نوع بسته‌بندی در امان باشد.
رواج تولید آب‌معدنی در ظروف
pet  به این روند شتابی دو چندان بخشید اشباع شدن بازار نوشابه در سال‌های پایانی دهه هفتاد سرمایه‌گذاران را به‌سوی بازار جدید همانا تولید آب‌معدنی سوق داد و ظروف pet  آب‌معدنی نیز همانند نوشابه به آلودگی هر چه بیشتر محیط زیست دامن زده آمارهانشان می‌دهد در سال‌های آغازین تولید PET تولیدکنندگان این ظروف معدود بودند، ولی امروزه به موازات محصولات تولیدشده، تولید ظروف نیز افزایش یافته است و بسیاری از واحدهای بزرگ مبادرت به تولید pet  می‌کنند.
قابل ذکر است که
pet  در دو فاز تولید می‌شود که این دو فاز در برخی واحدها جدا و در برخی دیگر با هم هستند. ابتدا گرانول‌های پروپیلنی تبدیل به پریفرم (کپسول) می‌شود سپس این کپسول‌ها تحت‌تأثیر حرارت و فشار هوا به شکل pet  درمی‌آیند.
آنچه امروز بیش از هر زمانی تولید محصولات در بسته‌بندی
pet  را دارای اهمیت می‌کند ظروف به‌جا مانده در این سیکل تولید و مصرف است به‌طوری که آلودگی‌های زیست‌محیطی مربوط به pet  صفحه‌های دلخراشی را در جای جای این مرز و بوم به‌وجود آورده است از سواحل دریاهای شمال و جنوب تا جنگل‌های دوردست شمال - حاشیه کویر و نقاط صعب‌العبور کوه‌ها همگی آلوده به این ظروف شده‌اند. ظاهراً راه برون‌رفتی متصور نیست یا باید از کنار این آلودگی همانند آلوده‌کننده‌های دیگر، همچون صحنه یکی از تئاترهای کلاسیک، زباله حیات ما را مدفون خواهد کرد.
● آیا ظروف
pet  غیرقابل بازیافت است؟
شواهد امر چنین نشان نمی‌دهد ظروف
pet  می‌تواند بازیافت شده و دوباره به چرخه تولید این محصول یا محصولات مشابه دیگر برگردد، ولی آنچه که تاکنون این امر مهم را محقق نکرده است و نتوانسته pet  را وارد چرخهٔ بازیافت نماید همانا مسئله اقتصادی آن است به‌طوری که حتی زباله‌گردهای حرفه‌ای که در کیسه‌های حجیمشان از هر جنس زباله‌ای به چشم می‌خورد از جمع‌آوری pet  خودداری می‌نمایند چرا که از دید افراد بالادست‌تر بازیافت زباله، جمع‌آوری pet  فاقد توجیه اقتصادی است. تا جائی‌که نگارنده مطلع است سیستم بازیافت pet  در ایران متداول نیست و بازیافت آن مستلزم هزینه بالائی است از طرف دیگر pet  بنا به ماهیتش ظرفی سبک بوده و حجیم، بنابراین بازیافت آن تنها در ابعاد کلان قابل‌ توجیه است.
جمع‌آوری ابعاد وسیع
pet  در شرایط فعلی امکان‌پذیر نیست و در صورت جمع‌آوری، سیستم‌های بازیافت وجود ندارند تا آن را مورد استفاده قرار دهند پس ظاهراً هیچ راه‌حلی وجود ندارد جز اینکه هر روز و هر ساعت طبیعت و محیط پیرامون خود را با استفادهٔ مفرط و روزافزون از این ظروف آلوده و آلوده‌تر کنیم. آیا سایر کشورهائی که در آنها این ظروف استفاده می‌شود همین‌گونه عمل کرده‌اند؟
شاید بتوان گفت بسیاری از کشورهای پیرامونی همانند ایران دچار این عارضه هستند اما در جوامعی که حفظ محیط‌زیست همانند رفاه، بهداشت از دغدغه‌های اساسی‌شان محسوب می‌شود توانسته‌اند
pet  را نیز از طبیعت دور نمایند. بسیاری از این کشورها که در این عرصه موفق شده‌اند سیستم توزیع خود را دوباره براساس بطری‌های شیشه‌ای گردشی بنا نهاده‌اند و pet  را تنها در موارد معدودی استفاده می‌کنند و یا واحدهای تولیدکنندهٔ محصولات نوشیدنی را در چرخهٔ بازیافت pet  سهیم کرده‌اند. در ایران نقش سازمان‌های نظارتی همانند وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشکی، وزارت صنایع و مؤسسهٔ استاندارد و تحقیقات صنعتی بسیار حائزاهمیت است آنان می‌توانند با یک برنامه‌ریزی مناسب و تدوین راه‌کارهای اصولی دوباره سیستم گردشی بطری شیشه‌ای را لااقل در برخی از محصولات جایگزین pet  نمایند و باید مالیات در درآمد واحدهائی که با استفاده از pet  تولید محصول می‌نمایند بیش از واحدهائی باشد که از بطری‌های گردشی استفاده می‌کنند، می‌توان شرکت‌های بزرگ تولیدکننده ظروف pet  و شرکت‌هائی که محصولات خود را در این ظروف بسته‌بندی می‌کنند ملزم ساخت تا در کنار واحد تولیدی خود سیستم بازیافت pet  را نیز راه‌اندازی کند.
میزان
pet  جمع‌آوری شده را می‌توان به‌عنوان عاملی در تشویق این واحدها و یا کاهش مالیات بر درآمد آنها منظور کرد. این پیشنهادات با توجه به موارد مشابه در کشورهائی که موفق به محدودسازی آلودگی محیط‌زیست توسط pet  شدند بیان می‌شود. کارشناسان دیگر با توجه به تجربیات خود می‌توانند به این بحث دامن زده و راه‌حل‌های اصولی و قابل اجراء را در ادامه این بحث مطرح نمایند چرا که داشتن یک محیط‌زیست سالم و عاری از آلودگی همانند بهداشت، آموزش رفاه، اجتماعی عاملی برای پیشرفت و تعالی انسان است.
باشد تا همفکری و همراهی دست‌اندرکاران این صنعت از تولیدکنندگان
pet و مصرف‌کنندگان pet  و مصرف‌کنندگان کالاهای بسته‌بندی‌شده در pet  و نیز کارشناسان دوایر نظارتی و کنترلی از نقش مخرب این ظروف در آلودگی محیط‌زیست هر چه بیشتر کاسته شود.


لينك مطلب  
نوشته:امیررضا ساعت:6 بعد از ظهر  تاريخ:جمعه 28 اردیبهشت1386
صفحه اصلي آرشيو ايميل طراحي